Nội dung bài viết
Thanh tra Chính phủ yêu cầu làm rõ trách nhiệm việc lập biên bản nhiều vi phạm khai thác than tại Quảng Ninh nhưng để quá hạn không ban hành quyết định xử phạt.
Hàng loạt sai phạm vượt ranh giới và công suất mỏ nhưng bị bỏ qua chế tài
Kết luận thanh tra công tác quản lý, cấp phép khoáng sản vừa được Phó Tổng Thanh tra Chính phủ Nguyễn Văn Cường ký ban hành đã chỉ ra những lỗ hổng nghiêm trọng trong hoạt động giám sát khai thác than tại tỉnh Quảng Ninh. Qua kiểm tra hồ sơ Giấy phép số 57/2022, Giấy phép số 248/2022 và Quyết định 4666/2025 điều chỉnh Giấy phép số 2500/2008 cấp cho Tập đoàn Công nghiệp.
Biên bản vi phạm hành chính được lập đã liệt kê rõ các hành vi khai thác khoáng sản vượt ra ngoài ranh giới bề mặt và độ sâu khu vực cấp phép, khai thác vượt công suất thiết kế cũng như khai thác trước khi có giấy phép hợp lệ. Thậm chí, một số đơn vị còn tự ý khai thác phần tài nguyên cấp 333 nằm trong phạm vi trữ lượng hoặc tiếp tục hoạt động khi giấy phép đã hết hạn..
Yêu cầu chuyển cơ quan điều tra nếu có dấu hiệu tội phạm và chống thất thu
Trước việc bỏ lọt chế tài xử phạt hành chính đối với các mỏ than lớn, Thanh tra Chính phủ yêu cầu Bộ Nông nghiệp và Môi trường phối hợp cùng Bộ Công Thương kiểm tra, làm rõ tính chất, mức độ và hậu quả của từng vi phạm. Kể từ ngày 15/9/2026, Cục Địa chất và Khoáng sản Việt Nam đã được chuyển giao từ Bộ Nông nghiệp và Môi trường sang trực thuộc Bộ Công Thương quản lý. Do đó.
Bên cạnh việc truy trách nhiệm hành chính, Thanh tra Chính phủ yêu cầu Bộ Công Thương chỉ đạo Cục Địa chất và Khoáng sản rà soát ngay việc tính tiền cấp quyền khai thác khoáng sản đối với 6 giấy phép lớn để thu đúng, thu đủ vào ngân sách nhà nước. Cơ quan quản lý chuyên ngành phải phối hợp với UBND các tỉnh, thành phố tổng kiểm tra các giấy phép thăm dò.
Siết kỷ cương quản trị tài nguyên và bảo vệ môi trường vùng mỏ bền vững
Việc khai thác than vượt công suất và vượt độ sâu cho phép không chỉ gây thất thoát tài nguyên quốc gia mà còn làm gia tăng nguy cơ sụt lún địa chất, ô nhiễm nguồn nước ngầm và phát tán bụi than tại các khu dân cư lân cận. Khi các hành vi khai thác ngoài ranh giới hoặc thiếu báo cáo đánh giá tác động môi trường không bị xử phạt nghiêm minh.
Về dài hạn, việc điều chỉnh Quy hoạch thăm dò, khai thác, chế biến và sử dụng các loại khoáng sản thời kỳ 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2050 theo Luật Địa chất và Khoáng sản đòi hỏi cơ chế giám sát liên ngành chặt chẽ hơn. Các địa phương có mỏ khoáng sản cần ứng dụng công nghệ viễn thám và trắc địa số để giám sát sản lượng thực tế theo thời gian thực.
