Nội dung bài viết
Từ một chấm đen bất thường trên ảnh vệ tinh năm 2018 của nhà thám hiểm Mỹ Kevin Ditamore, một hố sụt khổng lồ sâu 120m giữa rừng Phong Nha – Kẻ Bàng đã lộ diện.
Bảy năm theo đuổi dấu vết vệ tinh của nhà thám hiểm tuổi U70
Phát hiện địa chất gây chú ý tại khu vực Chà Nòi – Khe Gát thuộc Vườn quốc gia Phong Nha – Kẻ Bàng bắt đầu từ niềm đam mê nghiên cứu bản đồ vệ tinh của ông Kevin Ditamore. Năm 2018, trong lúc rà soát ảnh địa hình vùng núi đá vôi miền Trung Việt Nam trên màn hình máy tính.
Kế hoạch bay sang Việt Nam kiểm chứng dấu hiệu này vào năm 2020 buộc phải tạm hoãn do đại dịch toàn cầu làm gián đoạn đường bay quốc tế. Không từ bỏ mục tiêu, ông Kevin duy trì việc rèn luyện thể lực khắc nghiệt hàng ngày trên khu đất rộng gần 2ha tại quê nhà và kết nối với đơn vị khai thác du lịch mạo hiểm Jungle Boss ngay khi hàng không mở cửa trở lại. Sau chuyến khảo sát bằng thiết bị bay không người lái vào mùa xuân năm 2025.
Hệ sinh thái biệt lập bên trong lòng hố sụt rộng bằng 3 sân bóng
Kết quả đo đạc thực địa cho thấy cấu trúc địa chất mới phát hiện có quy mô choáng ngợp với miệng hố hình bầu dục rộng khoảng 190x140m, chiều sâu thẳng đứng 120m tương đương một tòa cao ốc 35 tầng. Không gian dưới đáy mở rộng với chiều dài hơn 250m, chiều ngang 200m, tạo thành vùng lõi rộng xấp xỉ 2ha tương đương diện tích của ba sân bóng đá tiêu chuẩn cộng lại.
Các chuyên gia nhận định đây từng là một vòm hang khổng lồ trước khi trần đá vôi sụp đổ. Nhờ địa hình vách đá dựng đứng tách biệt với bên ngoài, toàn bộ đáy hố phát triển thành một khu rừng nguyên sinh thu nhỏ với nhiều loài thực vật có hình thái khác lạ so với thảm rừng xung quanh. Đoàn khảo sát còn ghi nhận những đống vỏ ốc lớn tích tụ dưới đáy.
Triển vọng ứng dụng công nghệ quét laser mở rộng bản đồ hang động
Sự kiện tìm ra hố sụt sâu 120m từ dữ liệu ảnh vệ tinh mở ra phương pháp tiếp cận hiệu quả trong công tác khảo sát địa mạo tại khối núi đá vôi Phong Nha – Kẻ Bàng. Đội ngũ khảo sát của Jungle Boss cùng Ban Quản lý Vườn quốc gia và các chuyên gia Hiệp hội Hang động Hoa Kỳ dự kiến tiếp tục tìm kiếm các khe nứt dẫn vào hệ thống hang ngầm ẩn bên dưới lớp đá sập.
Ngay trong mùa xuân tới, công nghệ quét laser ba chiều (LiDAR) sẽ được triển khai kéo dài một tuần lễ nhằm lập bản đồ số hóa chính xác một hang động mới phát hiện gần đó có hệ thống thạch nhũ nguyên vẹn. Sự kết hợp giữa viễn thám không gian và kỹ thuật thám hiểm chuyên sâu hứa hẹn bổ sung thêm những sản phẩm du lịch mạo hiểm độc bản cho vùng di sản Quảng Trị trong giai đoạn tới.
