Nội dung bài viết
Các mẫu robot hình người tích hợp trí tuệ nhân tạo hiện thân đang rời khỏi phòng thí nghiệm để tham gia vào dây chuyền sản xuất và cứu hộ thực tế.
Đột phá về động cơ khớp xoay và thuật toán giữ thăng bằng hai chân
Hình ảnh những cỗ máy cơ học vụng về, dễ mất thăng bằng ngã đổ khi bước qua bề mặt gồ ghề đã hoàn toàn lùi vào dĩ vãng. Các thế hệ robot hình người mới nhất được trang bị hệ thống động cơ khớp nối mô-men xoắn cao kết hợp cảm biến phản hồi lực độc lập trên từng mắt cá chân và đầu gối. Thiết bị có thể di chuyển linh hoạt với tốc độ hàng chục km/h, thực hiện các động tác nhào lộn phức tạp và tự động điều chỉnh trọng tâm khi bị tác động ngoại lực mạnh.
Nền tảng của bước tiến vượt bậc này là sự kết hợp giữa mô hình học tăng cường sâu và mạng nơ-ron điều khiển chuyển động theo thời gian thực. Thay vì phải lập trình cứng tọa độ từng góc quay của khớp, máy tính được huấn luyện hàng triệu giờ trong môi trường mô phỏng vật lý, giúp robot tự hình thành phản xạ thích ứng địa hình tương tự như hệ thống tiền đình và cơ bắp của con người.
Trí tuệ nhân tạo hiện thân và khả năng thao tác bàn tay khéo léo
Khác biệt cốt lõi giữa robot công nghiệp truyền thống với robot hình người hiện đại là khái niệm trí tuệ nhân tạo hiện thân. Nhờ sự trợ giúp của các mô hình thị giác – ngôn ngữ – hành động, robot có thể hiểu được các câu lệnh bằng ngôn ngữ tự nhiên từ người quản lý, quan sát đồ vật xung quanh qua camera 3D và tự động lập kế hoạch thao tác tay một cách hoàn toàn tự chủ mà không cần kịch bản định sẵn.
Bàn tay của robot thế hệ mới sở hữu hàng chục bậc tự do với các đầu ngón tay gắn cảm biến xúc giác điện dung siêu nhạy. Robot có thể nhẹ nhàng nhặt một quả trứng sống mà không làm vỡ vỏ, sử dụng tuốc nơ vít để vặn ốc trong dây chuyền lắp ráp ô tô hoặc bưng bê khay đựng đồ uống trên các bậc thang dốc. Khả năng khéo léo này mở ra tiềm năng thay thế con người trong các công việc nặng nhọc hoặc độc hại.
Triển vọng ứng dụng trong sản xuất công nghiệp và chăm sóc sức khỏe
Môi trường nhà máy sản xuất ô tô và kho bãi hậu cần thông minh là những địa điểm đầu tiên đón nhận làn sóng robot hình người vào thử nghiệm quy mô lớn.
Về dài hạn, khi dân số tại nhiều quốc gia bước vào giai đoạn già hóa nhanh chóng, robot hình người sẽ đóng vai trò là những trợ lý chăm sóc sức khỏe đắc lực tại gia đình và viện dưỡng lão. Chúng có thể hỗ trợ nâng đỡ người cao tuổi di chuyển, nhắc nhở uống thuốc đúng giờ và thực hiện các công việc nội trợ cơ bản.
